- 09.09.2023–14.01.2024
- Wystawa · Archiwum
Gdy berliński wiatr powiewa moją flagą
Sztuka i internacjonalizacja przed upadkiem muru berlińskiego
Projekt współpracy If the Berlin Wind Blows My Flag przybliża scenę artystyczną w Berlinie Zachodnim przed upadkiem muru berlińskiego, opierając się na historii berlińskiego programu artystycznego DAAD. Program rezydencyjny, który rozpoczął się w 1963 roku, zapraszał do miasta wybitnych międzynarodowych twórców kultury, aby uchronić Berlin Zachodni przed „izolacją kulturową”, a dzięki swoim działaniom do dziś wywiera trwały wpływ na biografie wielu artystów. If the Berlin Wind Blows My Flag analizuje kulturowo-historyczne znaczenie programu w kontekście zimnej wojny: w centrum uwagi znajduje się jego wkład w rozwój Berlina jako metropolii sztuki oraz otwarcie sceny artystycznej Berlina Zachodniego pod znakiem internacjonalizacji.
Wystawa podzielona na trzy rozdziały – w daadgalerie, Neuen Berliner Kunstverein (n.b.k.) oraz w Galerie im Körnerpark – a także wydarzenia w Akademii Sztuk Pięknych rzucają światło na rolę, jaką Berliński Program Artystyczny (BKP) odegrał w pobudzaniu praktyk artystycznych i współpracy poszczególnych instytucji w Berlinie Zachodnim w czasach zimnej wojny. Uwagę zwraca się również na mechanizmy wykluczenia i luki, które powstały z zachodniej perspektywy w wyniku w większości hermetycznych procedur selekcyjnych oraz silnie uwarunkowanego politycznie ukierunkowania programowego. Obszerne opracowanie i digitalizacja archiwum BKP pozwala po raz pierwszy poruszyć temat historii programu od momentu jego założenia przez amerykańską Fundację Forda w 1963 roku oraz poddać pod dyskusję wynikające z tego formy działania instytucji i konflikty związane z dystrybucją środków. Głównymi punktami projektu są powiązania BKP i jego stypendystów z Berlinem Wschodnim i Europą Wschodnią, współdziałanie z ruchami artystycznymi w mieście oraz introspekcja zaproszonych artystów, którzy musieli odnaleźć swoje miejsce w izolacji Berlina Zachodniego.
W Galerie im Körnerpark pierwsza niemiecka wystawa indywidualna Agnes Denes od 1978 roku nawiązuje do pierwotnych pomysłów artystki, które opracowała na potrzeby stypendium BKP, które nigdy nie doszło do skutku. W daadgalerie na pierwszym planie znajduje się analiza historii powstania i kulturowo-politycznej misji programu w ciągu pierwszych dziesięciu lat jego istnienia na podstawie artystycznych wypowiedzi będących reakcją na dokumenty historyczne i efemera. W n.b.k. skupiono się na formach tworzenia sieci kontaktów poza granicami Berlina Zachodniego w latach 70. i 80. Wydarzenia w Akademii Sztuk Pięknych oraz program pokazów filmowych w przestrzeni publicznej podkreślają interdyscyplinarny charakter programu.
Ponadto zaproszeni zostaną współcześni artyści, aby zrealizować nowe prace, które będą komentarzem do kontekstów historycznych i wykorzystają archiwum jako punkt wyjścia oraz materiał artystyczny.
Artyści:
Bettina von Arnim, Gábor Bódy, KP Brehmer, Marcel Broodthaers, Stanley Brouwn, Wojciech Bruszewski, Daniel Buren, Vlassis Caniaris, Rafael Canogar, Isaac Chong Wai, Agnes Denes, Braco Dimitrijević, Piero Dorazio, Ieva Epnere, Wojciech Fangor, Robert Filliou, Terry Fox, Kasia Fudakowski, K. H. Hödicke, Dorothy Iannone, Joan Jonas, Wolf Kahlen, Allan Kaprow, Edward i Nancy Kienholz, Milan Knížák, Jan Kotik, Shigeko Kubota, Joan La Barbara, László Lakner, Maria Lassnig, Madeyoulook, Maina-Miriam Munsky, Ann Noël, Eduardo Paolozzi, A. R. Penck, Michelangelo Pistoletto, Suzan Pitt, Yvonne Rainer, Remo Remotti, George Rickey, Bridget Riley, Alicja Rogalska, Sonya Schönberger, Shelly Silver, Charles Simonds, Maija Tabaka, Endre Tót, Ben Vautier, Emilio Vedova, Wolf Vostell, Lawrence Weiner, Stephen Willats, Emmett Williams, Ruth Wolf-Rehfeldt, Constantin Xenakis i inni.
Kuratorki: Nóra Lukács, Melanie Roumiguière
Kuratorzy stowarzyszeni: Kaspar Aebi, Malte Giesen, Krisztina Hunya, Yolanda Kaddu-Mulindwa, Natalie Keppler, Angela Lammert
Wsparcie finansowe: Hauptstadtkulturfonds.
Terminy:
Galerie im Körnerpark: Agnes Denes: Early Work, od 8 września 2023 r. (wernisaż) do 14 stycznia 2024 r.
Neuer Berliner Kunstverein (n.b.k.): If the Berlin Wind Blows My Flag, od 13 września 2023 r. (wernisaż) do 14 stycznia 2024 r.
BKP / daadgalerie: If the Berlin Wind Blows My Flag, od 13 września 2023 r. (otwarcie) do 14 stycznia 2024 r.
Akademia Sztuk Pięknych: 26 października, 1 listopada 2023 r.
Kurator Nóra Lukács, Melanie Roumiguière
- Agnes Denes